Evlilik birliğini sonlandırmak isteyen eşler tarafından Türk Medeni Kanunu'nun ilgili maddeleri uyarınca boşanma davası açılması mümkündür. Boşanma davası, evliliğin sona ermesi amacıyla, tarafların anlaşmasına göre veyahut anlaşmazlık nedeniyle çekişmeli olarak açılabilir. Anlaşmalı boşanma ve çekişmeli boşanma davalarında hedeflenen sonuç aynı olmasına rağmen, her iki davanın kendi koşulları ve prosedürleri bulunmaktadır.
Anlaşmalı Boşanma Davası Nedir?
Uygulamada anlaşmalı boşanma adı verilen bu dava türü, eşlerin birlikte boşanma kararı aldıkları ve boşanma süreciyle ilgili tüm meselelerde anlaşmaya vardıkları durumdur. Türk Medeni Kanunu 166/3 uyarınca, anlaşmalı boşanma davası; iki tarafın da boşanmayı kabul ettiği, nafaka, mal paylaşımı, çocukların velayeti ve diğer tüm hususlar üzerinde anlaşmaya vardığı durumlarda açılabilir ve sonuçlandırılabilir. Anlaşmalı boşanma davası, her iki tarafın iradesiyle kabul edilen şartlar doğrultusunda gerçekleşir ve mahkeme tarafından bu şartlar gözetilerek tarafların boşanmalarına karar verilir.
Anlaşmalı Boşanma Davası Açmak İçin Gereken Şartlar Nelerdir?
Anlaşmalı boşanma davası açılabilmesi için, eşlerin en az bir yıl süre ile evli olmaları gerekmektedir. Bir yılın altında evli olan çiftler, anlaşmalı şekilde boşanamazlar. Ayrıca tarafların anlaşmalı olarak boşanmaları için, eşlerin boşanmaya dair nafaka, mal paylaşımı ve çocukların velayeti gibi tüm konularda ortak bir anlaşmaya varmış olmaları gerekmektedir. Bu kapsamda mevcut olması halinde tarafların birbirlerine ödeyecekleri yoksulluk nafakası, iştirak nafakası, maddi ve manevi tazminatlar kararlaştırılmalı ve çocukların velayeti ile çocuklarla görüşme günleri tespit edilmelidir. Yapılacak anlaşmada, tarafların ve çocukların menfaatleri göz önünde bulundurulmalıdır, aksi halde hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini göz önünde tutarak bu anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri yapma hakkına sahiptir.
Anlaşmalı Boşanmada Dava Süreci Nasıl İşlemektedir?
Boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hakkında anlaşan eşlerden herhangi birinin boşanma davası açması ile mahkeme önündeki süreç başlayacaktır. Anlaşmalı olarak boşanmak isteyen eşlerin, anlaşma koşullarına ilişkin düzenlemeyi hâkimin onayına sunmaları gerekir. Taraflar bu hususta uygulamada sıkça gerçekleştirildiği üzere mahkemeye bir protokol sunabilecekleri gibi, belirtilen tüm bu hususlarda mahkemeye sözlü olarak da beyanda bulunabilirler.
Anlaşmalı boşanma davasında tarafların bizzat mahkemeye katılmaları zorunludur. Tarafların mahkeme huzurunda boşanma iradelerini beyan etmeleri ve anlaşma şartlarını onayladıklarını ifade etmeleri gerekmektedir. Hâkimin de tarafların üzerinde anlaştıkları şartları uygun bulması halinde ise mahkeme boşanmaya hükmedecektir.
Anlaşmalı boşanma, çok daha hızlı ve daha az maliyetli bir süreçtir. Ayrıca tarafların çekişmeli boşanma davasında yaşayacağı psikolojik yıpranmalara kıyasla daha az stresli bir dava süreci sağlar.
Ancak anlaşmalı boşanma davası ile tarafların, boşanmanın mali sonuçlarına ilişkin aralarındaki ihtilafı kendi iradeleri ile çözdükleri ve ilişkilerini tasfiye ettikleri kabul edildiğinden, anlaşılan konularda yeniden dava açılması mümkün değildir. Bu nedenle tarafların hak ve menfaatlerini koruyan bir boşanma protokolünün hazırlanması adına bir avukattan yardım alınmasını öneririz.